حجامت چیست و چه فوایدی دارد؟

به گزارش یادداشت سریع، حجامت یکی از روش های درمانی سنتی است که با ایجاد خلا بر روی نقاط خاصی از پوست، به منظور رسیدن به برخی از اثرات درمانی (افزایش گردش خون، اکسیژن رسانی به بافت ها، دفع مواد زائد و سمی خون، افزایش خاصیت ارتجاعی رباط ها و بافت های پیوندی و ...) انجام می گیرد.

حجامت چیست و چه فوایدی دارد؟

حجامت چیست؟

خبرنگاران | سرویس سلامت - حجامت به یک روش درمانی سنتی عربی و موجود در طب اسلامی گفته می گردد که برگرفته از روش قدیمی تر کوزه اندازی تر در طب سنتی چین است. در طب سنتی کاپینگ یا کوزه انداختن به معنی ایجاد خلا بر روی نقاط خاصی از پوست بدن با وسیله ای همچون بادکش است که برای رسیدن به اثرات درمانی خاصی انجام می گردد. در حجامت یا کاپینگ خیس ( Dry cupping) قبل از ایجاد خلا خراش هایی روی سطح پوست ایجاد می گردد تا ایجاد خلا منجر به خروج خون از بدن گردد. کاپینگ از روش های باستانی درمان است که علاوه بر چین در یونان نیز توسط بقراط به عنوان یک روش درمانی ذکر شده است. کاپینگ تر علاوه بر جهان اسلام، در اروپا نیز تا قرن 18 مورد استفاده بوده ولی با فراگیر شدن دانش پزشکی، این روش نیز به تدریج مهجور شده است.

امروزه، این روش درمانی در کشورهای عربی و مسلمان مقبولیت بیشتری دارد که مقبولیت آن در میان مسلمانان ناشی از حدیث هایی است که از پیامبر اسلام در توصیه به حجامت نقل شده است. گسترش انجام حجامت و خونگیری در طب اسلامی و غربی بر پایه طب اخلاطی که بیماری ها را ناشی از اختلال در طبایع چهارگانه بدن یعنی خون، بلغم، صفرا و سودا می دانست است. بر این اساس بیماری های ناشی از ازدیاد خون با این روش درمان می شدند.

انواع حجامت چیست؟

در طب سنتی ایران حجامت به طور کلی به دودسته تقسیم می گردد:

حجامت خشک یا بادکشی ( Dry cupping)

حجامت تر ( Wet cupping) که ترکیبی از بادکش و خروج خون است.

حجامت خشک: در این روش خونی از بدن خارج نمی گردد، بلکه تنها عمل مکش یا Suction روی پوست انجام می گیرد که خود بر دو قسم است:

الف : سرد و خشک

ب ـ گرم و خشک

در هر دو روش، از یک ماده اشتعال زا مثل الکل استفاده می گردد که آن را آتش زده و در داخل یک لیوان قرار می دهند. سپس لیوان سریعا بر روی قسمتی از پوست بدن قرار داده می گردد. از آنجایی که هوای بیرون لیوان سرد است، داخل لیوان خلا ایجاد می گردد. مکش ناشی از خلا همراه با گرمای داخل لیوان باعث ورم و قرمزی رگ های خونی می گردد.

حجامت گرم و خشک اصطلاحاً به کوزه یا لیوان گذاری معروف می باشد. حجامت خشک در نقاط مختلفی از بدن انجام می گیرد و در درمان بسیاری از دردها و بیماری ها نقش موثری دارد. این گونه از حجامت موجب انبساط عروق و رفع انسداد آنها و تحریک دیواره مویرگ ها می گردد و در افزایش توان سیستم ایمنی بدن نقش مهمی دارد.

حجامت تر: این روش با خارج نمودن مقداری از خون بیمار همراه می باشد.

نتایج بررسی های انجام گرفته در مورد فواید حجامت

تحقیقات اجرا شده نشان گر اثربخشی این روش در تسکین درد در زمانی است که به عنوان مکمل داروهای متعارف استفاده شوند. مدافعان این روش درمانی ادعا می کنند که حجامت درمان طیف گسترده ای از بیماری های مختلف است و حتی در پیشگیری از بیماری ها اثر دارد. این بیماری ها شامل چربی خون، فشار خون، دردهای عضلانی، کمردرد، سردردهای عصبی و میگرنی، بیماری های پوستی شامل آکنه، پسوریازیس، حساسیت های دارویی و... است. از دیگر مزایای حجامت می توان به موارد زیر اشاره نمود:

  • گردش خون را افزایش می دهد.
  • اکسیژن رسانی به بافت ها را تقویت می کند.
  • مواد زائد و سمی خون را از بدن دفع می کند.
  • باعث ساخت عروق خونی جدید می گردد.
  • باعث افزایش خاصیت ارتجاعی و انبساط رباط ها و سایر بافت های پیوندی می گردد.

عوارض جانبی حجامت چیست؟

  • انتقال بیماری های عفونی مثل ایدز و هپاتیت ب
  • خونریزی و عوارض ناشی از آن (بیماری های قلبی عروقی در افراد مستعد و...) و ایجاد یا تشدید کم خونی در صورت ایجاد خراش ها پوستی بیش از حد مجاز
  • اسکار یا اثر زخم بر روی بدن در صورت ایجاد شکاف های های خطی توسط تیغ ]درحجامت سوزنی (ایجاد زخم با نوک تیغ حجامت) جای زخم کوچک بوده و پس از مدتی اثر آن ناپدید می گردد. [
  • افزایش ریسک بروز لخته های خونی و سکته مغزی در پی حجامت گردن (به همین دلیل متخصصان حجامت توصیه می کنند بعد انجام حجامت شخص دراز نکشد و حداقل 30 دقیقه فعالیت بدنی همچون دویدن انجام دهد تا احتمال بروز لخته کاهش یابد.)
  • هموفیلی اکتساب

حجامت برای چه افرادی توصیه نمی گردد؟

در افراد زیر نباید حجامت کرد:

  • بچه ها از بدو تولد تا چهارماهگی
  • زنان باردار تا ماه چهارم بارداری
  • زنان در زمان عادت ماهیانه
  • افراد دارای علائم پایین بودن پلاکت خون
  • افرادی که دچار فشارخون مقطعی بالا هستند (در این افراد ابتدا باید با استفاده از حجامت گرم و خشک به طریق مخصوص فشار خون راکاهش داده و سپس اقدام به حجامت کرد.)

روش انجام حجامت چگونه است؟

پس ازمعاینه و اخذ شرح حال از بیمار، موضعی که برای حجامت مشخص شده است ضدعفونی می گردد. سپس با لیوان حجامت که بصورت یکبار مصرف ساخته شده به مدت چند دقیقه بادکش می گردد، بعد از ایجاد انبساط چند خراش سطحی ایجاد می گردد، سپس به تناسب شرایط جسمی، بالینی و عروقی بیمار، در سه الی پنج مرحله از وی خون گرفته می گردد. این عملیات مجموعا در مدت حدود 20 دقیقه انجام می گردد که خون گرفنه شده حداکثر 50 تا 70 سی سی است. درحجامت خشک مرحله خونگیری انجام نمی گردد.

مقدار مناسب برای کشیدن شدن پوست به درون ظرف مکش به میزان 1 تا 1.5 سانتی متر از بالاترین حد گنبد پوست مکیده شده تا لبه ظرف مکش است. برای آماده سازی بهتر موضع حجامت ـ جهت حصول نتیجه بهتر از حجامت نوع خشک یا ترـ می توان موضع مورد نظر را با روغن زیتون، روغن سیاهدانه و یا گل بنفشه چرب نمود.

توصیه هایی برای قبل از زمان حجامت

  • با شکم گرسنه و سیر این عمل را انجام ندهید.
  • دوازده ساعت قبل از حجامت سیگار نکشید.
  • یک ساعت قبل از حجامت انار یا شربت آب انار میل کنید تا از غلظت خون کاسته گردد. همچین می توانید عسل، ماء الشعیر یا مایعات فراوان بنوشید.
  • از با تجربه بودن شخصی که می خواهد شما را حجامت کند اطمینان داشته باشید.

توصیه هایی برای بعد از زمان حجامت

  • تا دوازده ساعت سیگار نکشید.
  • تا 24 ساعت ورزش یا کار سنگین نکنید.
  • تا 24 ساعت ماهی و لبنیات و غذای شور و غذاهای سرد و تند و تیز مصرف نکنید.
  • حداقل تا 12 ساعت بعد از آن جهت جلوگیری از عفونت زخم، استحمام نکنید.
  • قبل و بعد از این عمل خوردن انار توصیه شده است. همچنین برای جبران ضعف احتمالی، نوشیدن شربتی از عسل پس از آن توصیه می گردد.
  • تا 12 ساعت قبل و بعد، رابطه جنسی صورت نگیرد.
  • طی شش ساعت اول پس از حجامت خوردن شربت عسل (یک قاشق عسل + یک لیوان آب ولرم + کمی گلاب) توصیه می گردد.
منبع: ستاره
انتشار: 18 بهمن 1399 بروزرسانی: 18 بهمن 1399 گردآورنده: fastnote.ir شناسه مطلب: 1436

به "حجامت چیست و چه فوایدی دارد؟" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "حجامت چیست و چه فوایدی دارد؟"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید